Qua nhiều năm trải nghiệm, học hỏi về cách nhìn nhận và tư duy về cơ thể và ngoại hình, mình muốn chia sẻ với mọi người góc nhìn của mình về chủ đề này. Bài viết này dựa trên những trải nghiệm trong cuộc sống cá nhân của mình cũng như những điều mình học hỏi được.
Cá nhân mình từng trải qua rất nhiều khoảng thời gian trong quá khứ mà mình thấy tệ và tự ti về cơ thể mình. Từ việc tìm đến việc ăn uống để giải toả cảm xúc, cho đến việc so sánh bản thân với người khác và hướng đến những hình mẫu về cơ thể dường như không thể đạt được với cấu trúc cơ thể của chính mình. Mình vẫn đang trong một quá trình rất dài trong việc học hỏi, tiếp thu kiến thức trong chủ đề này, nhưng mình mong những chia sẻ về những điều mình đúc kết được có thể giúp ích cho bạn. Bài viết tập trung về tư duy và cách suy nghĩ hơn là những kiến thức chuyên sâu về tập luyện và ăn uống lành mạnh.
Bạn có thể làm gì cho chính bản thân mình để suy nghĩ tích cực về cơ thể?
Theo UN Women (Phụ nữ Liên Hiệp Quốc), phong trào “Tích cực với cơ thể” bao gồm ba điều như sau:
1. Chấp nhận sự đa dạng của tất cả hình dáng cơ thể bất kể khả năng thể chất, kích thước, chủng tộc, giới tính hoặc ngoại hình.
2. Dành sự quan tâm đến con người bên trong của mỗi cá nhân.
3. Từ chối chạy theo tiêu chuẩn vẻ đẹp phi thực thế do truyền thông, văn hoá và xã hội đặt ra.
Ba điều trên cũng chính là những thông điệp quan trọng nhất mình muốn truyền tải và lan toả đến mọi người.
Tiêu chuẩn về vẻ đẹp không phải là một điều bất biến. Những tiêu chuẩn ấy là điều dễ thay đổi theo thời gian và tuỳ theo cách nhìn nhận của số đông ở một thời điểm nhất định. Vậy tất cả chúng ta càng cần nhạy cảm hơn về cách bản thân đánh giá về ngoại hình và học cách nhìn rộng mở hơn về những tiêu chuẩn vẻ đẹp khác nhau. Như bức hình dưới đây, bạn sẽ thấy hình mẫu lí tưởng về cơ thể phụ nữ thay đổi thế nào qua chiều dài lịch sử:
Học cách tự sàng lọc và chủ động lựa chọn những thông tin bản thân tiếp nhận cũng là một điều hết sức quan trọng. Trên mạng, rất nhiều người chỉ luôn thể hiện những gì đẹp đẽ nhất trong cuộc sống của họ, có khi còn đã được chọn lựa và chỉnh sửa kĩ càng. Bởi vậy, khi bạn nhìn vào những nội dung đó, bạn sẽ khó có được một cái nhìn toàn cảnh và chân thực về cuộc sống của họ như thế nào. Hãy chủ động tiếp nhận thông tin về những vẻ đẹp thực tế, đa dạng trong cuộc sống và đừng ngần ngại bỏ theo dõi/chặn những nguồn thông tin mà bạn cho rằng không tích cực, hoặc không mang lại giá trị tích cực cho bản thân mình.
Đi cùng với việc chấp nhận sự đa dạng về ngoại hình của những người khác chính là chấp nhận ngoại hình của chính cơ thể mình. Khi mình chấp nhận rằng cấu trúc cơ thể mình là cha sinh mẹ đẻ đã như vậy, với một chiều cao như vậy, … mình chỉ có thể tập luyện và ăn uống khoa học lành mạnh để trở thành phiên bản tốt nhất và khoẻ mạnh nhất của chính mình; thì khi đó mình sẽ cảm thấy tự do và không có những gánh nặng vô hình đè lên mình nữa.
Hãy học cách yêu thương và biết ơn chính cơ thể mình. Khi mình nghĩ rằng đôi chân đã giúp mình đi đến bao nhiêu nơi và gặp bao nhiêu người mới, đôi mắt này giúp mình cảm nhận cuộc sống đầy màu sắc xung quanh, và đôi bàn tay này giúp mình viết ra những dòng này và mang thông điệp đến bạn là mình lại tràn đầy lòng biết ơn với cơ thể mình có.
Tất cả đều là một quá trình. Chỉ cần bạn bắt đầu từng bước một, từng ngày một để trau dồi bản thân và yêu thương chính mình từ bên trong thì sớm muộn gì bạn cũng có được cho mình sự bình yên và tích cực với ngoại hình.
Bạn có thể làm gì để lan toả sự tích cực về cơ thể đến cho người khác?
Hãy hành xử một cách văn mình và tế nhị. Đừng bình phẩm về cơ thể người khác, bất kể là ở nơi công cộng và công khai hay trong những nhóm kín.
Một khi đã là những lời bình phẩm không mang tính xây dựng, thì bất kể nó ở dưới dạng một câu hỏi hay một lời đùa, đều không nên nói ra. Hãy đừng suy nghĩ rằng nếu không nhiều người biết đến ý kiến của bạn thì bạn có thể thoải mái nói những điều đó với một nhóm nhỏ ít người. Điều quan trọng nhất là những lời bình phẩm tiêu cực không diễn ra và lan rộng, chứ không phải việc bạn có thể “giấu” nó đi chỉ vì lời nói ngoài đời không được ghi lại hay việc bạn không có nhiều người lắng nghe tại một thời điểm nhất định.
Đừng nghĩ bạn nói có 1 lần thì có sao đâu, hay người ta “được” bạn bình phẩm bông đùa là họ cũng thích mà giả vờ tỏ vẻ khó chịu. Bất kể trong mắt bạn thì họ đẹp hay không, và bạn nghĩ rằng câu nói của mình không gây hại gì, thì luôn nhớ rằng điều quan trọng là sự văn minh, tế nhị và tử tế. Tin mình đi, không ai có nhu cầu bị bình phẩm và bông đùa về ngoại hình ở dưới bất kì hình thức nào!
Tự đánh giá lại tiêu chuẩn về vẻ đẹp của chính mình và không áp đặt nó lên người khác.
Như mình đã truyền tải ở phía trên, mỗi người đều có một ngoại hình khác nhau và những tiêu chuẩn về cái đẹp khác nhau. Điều bạn có thể làm khi sống trong một thế giới với sự đa dạng như vậy thì hãy học cách tôn trọng người khác, cả về ngoại hình lẫn ý kiến của họ. Tất cả mọi cuộc tranh luận mang tính xây đựng đều có thể diễn ra, chỉ cần bạn luôn bình tĩnh và truyền tải trông điệp một cách văn minh. Bạn luôn có quyền tự do ủng hộ tiêu chuẩn về vẻ đẹp mà bạn thích, nhưng đừng áp đặt nó lên người khác.
Khi quan tâm đến sức khoẻ của người khác, hãy tìm cách tế nhị và văn minh để bộc lộ điều đó qua lời nói và hành động.
Mình thấy rằng việc mở đầu câu chuyện bằng việc nói đến ngoại hình béo lên hay gầy đi lại là một việc không phải hiếm gặp ở Việt Nam. Bởi vậy, mỗi người cần tự nhận thức trước về chuyện bình luận được cho là xã giao và “bình thường” này là một điều mà ít nhiều cần thay đổi. Có những người thực sự quan tâm đến sức khoẻ của người đối diện nên mới đề cập như vậy, nhưng cần có những cách bộc lộ tế nhị hơn. Thay vì mở đầu câu chuyện như trên, bạn có thể để chủ đề này lại sau và bộc lộ thiện chí của bạn đến từ sự quan tâm đến sức khoẻ của họ, thay vì ngay lập tức hỏi mà không để ý đến việc họ có thoải mái đón nhận hay không. Một khi người đối điện đã có ý muốn tránh hoặc đổi chủ đề trò chuyện thì hay nghe theo họ chứ đừng nhất quyết đào sâu hơn. Sự quan tâm cũng cần có giới hạn khi người nhận đã bộc lộ cái chừng mực đó với bạn.
Đề cập, học hỏi, lắng nghe và lan toả những thông điệp tích cực về ngoại hình
Những hành động đơn giản như: lắng nghe một người khi họ gặp những khó khăn trong việc kiểm soát cân nặng; tìm kiếm, chia sẻ những thông tin hữu ích để góp phần tạo nên một cộng đồng tích cực hơn; dám nói lên suy nghĩ của bản thân và ngăn chặn những hành động tiêu cực của người khác;… đều đáng trân trọng và nên được lan toả rộng hơn.
Mình mong rằng cả mọi người hãy cũng cố gắng tạo dựng nên một xã hội công bằng và an toàn hơn để tất cả chúng ta đều được sống một cách thực sự tự do và thoải mái. Tất cả đều bắt đầu từ việc tự trau dồi chính bản thân mình, tìm hiểu thêm về tích cực với với cơ thể từ những nguồn thông tin đáng tin cậy, áp dụng những kiến thức đó vào thực tế và lan toả những thông điệp đó tới nhiều người hơn nữa.
Ảnh bìa bởi Juan Manuel Aguilar trên Unsplash.
Bạn có thể đăng kí nhận nội dung và bài viết mới của blog qua email tại đây.
Thao Nguyen 